Bütçede 30 yılın rekoru ve perde arkası
Hürriyet Gazetesi Yazarı Şükrü Kızılot'un yazısı...

21.02.2007 12:40
2006 yılı bütçesi, son 30 yılın en başarılı bütçesi olarak açıklandı.

Bütçe açığının, milli gelire oranı açısından, 1976 yılından bu yana yakalanan en iyi performans olarak tarihe geçen 2006 bütçesi, ilk bakışta gerçekten çok başarılı...

Mali disiplinin göstergesi "bütçe açığı" ya da "faiz dışı fazla" ile ifade ediliyor. Bu açıdan baktığımızda, 2006 bütçesi başarılı gözüküyor. Nedenine gelince; 2006 yılı için 14 milyar YTL olarak tasarlanan "bütçe açığı", 4 milyar YTL olarak sonuçlandı. Başlangıçta, 32.2 milyar YTL olarak hedeflenen "faiz dışı fazla" da 42 milyar YTL olarak gerçekleşti.

Bunlar, son derece olumlu ve sevindirici sonuçlar.

PERDE ARKASI

2006 yılı bütçesinin perde arkasını incelediğimizde, kazın ayağı hiç de öyle değil...

Örneğin; bazı giderler, bütçede hiç yer almıyor. Bazı gelirler ise ya bir defaya mahsus ya da gerçek anlamda bütçe geliri olarak nitelendirilmeyecek gelirler olarak göze çarpıyor.

Buna göre belirleyebildiğimiz bazı gelir ve giderler, tabloda gösterilmiştir.

Tablonun incelenmesinden de fark edileceği gibi;

- TMSF’den Maliye’ye, Eylül 2006 sonu itibariyle; garamaten ödemeler, vergi ve idari para cezaları adı altında, 4 milyar 447 milyon YTL aktarılmış. Ağırlıklı olarak, Telsim’in satışından elde edilen ve normalde Hazine’ye aktarılması gereken para, bir yasa çıkartılarak, Maliye’ye aktarıldı. 30 Ocak 2007’de de 577 milyon YTL aktarıldı. Bunlar, normal bir bütçe geliri değil.

- Telekom hisse satış geliri de bir defaya mahsus gelir türünden.

- Bağ-Kur ve SSK affı nedeniyle bu kurumlar 3 milyar 674 YTL para topladı. Böyle olunca, 2006 bütçesinden, bu tutarda az para aktarıldı. Bu da olağan gelir değil.

- Bütçede 323 No.lu "Bütçeleştirilmiş Borçlar" hesabında gözüken 1 milyar 736 bin YTL. Yeşil kartlıların tedavi ve sağlık malzemesi (980 milyon YTL), ilaç giderleri (269 milyon YTL), Kamu personeli tedavi ve sağlık malzemesi gideri (286 milyon YTL) ve diğer giderlerden oluşuyor. İlginçtir, bu giderler gerçekleşmiş ancak bütçe gideri yazılmamış.

MİLLİ GELİRİN % 3’ÜNDEN FAZLA

Yukarıda belirtilen gelirler, bir defaya mahsus ve IMF tanımlı gelir niteliğinde değil.

Giderler ise, bütçeye yansıtılmamış. Ayrıca, bunlar bizim ulaşabildiğimiz bazı veriler. Bütçenin yeterince şeffaf olmaması, ötesini mümkün kılmıyor. Oysa 2006 yılında uygulamasına geçilen 5018 sayılı kanun bütçelerde mali saydamlık ilkesini olmazsa olmaz koşul olarak görüyor. Bu yönüyle de 2006 bütçesi tartışmaya açık bir bütçe... Baktığımızda, sağlıklı verilere, tam olarak ulaşamıyoruz. IMF’nin bu konudaki sessizliği de dikkat çekici.

Tabloda belirtilen tutarları göz önüne alarak, hesaplama yaptığımızda;

Bütçe açığının, milli gelire oranı (20.5/562=) Yüzde 3,6 çıkıyor. Bu da "Maastricht kriteri" olan yüzde 3’ ün üzerinde. Görüldüğü gibi, 2006 bütçesinde, iddia edildiği kadar, övünülecek bir durum yok.

Bütçede son 30 yılın rekoru, önümüzdeki günlerde çok tartışılacağa benziyor...
 
http://www.haberturk.com/haber.asp?id=15583&cat=130&dt=2007/02/21