De ouders moeten hun kinderen niet puur stimuleren om Nederlands te leren. Het kind moet zelfstandig leren denken. Het moet bij zichzelf vragen stellen over vanalles; ook over het Nederlands. Dat is wat er misloopt bij de meeste Turkse kinderen. Ze kunnen misschien wel goed zingen of spelletjes spelen in het Nederlands; maar dat is het niet. Ze worden door hun ouders aan hun lot overgelaten. Ik ben niet naar de kleuterschool geweest; maar ik ging ervoor altijd om met mijn broer en zijn vrienden, en luisterde mee naar wat zij op school gezien hadden in hun eerste en tweede lager onderwijs. Dat bedoel ik dus met nieuwsgierigheid van de kinderen aanwakkeren. En dat is er heel weinig bij de Turkse kindjes in België.

Ik moest wel iedere dag naar school gaan vanaf het eerste kleuterklasje ...

Om een welbepaald geargumenteerd standpunt in te nemen over de leeftijdsverlaging van de leerplicht, vind ik het noodzakelijk om de huidige situatie met de bijhorende cijfers weer te geven.

Cijfers van de Vlaamse Gemeenschap tonen aan dat de overgrote meerderheid van de kinderen naar de kleuterschool gaan wanneer zij de voorziene leeftijd bereiken. 85 % van de kinderen van tweeëneenhalf jaar oud zijn ingeschreven in het kleuteronderwijs. 97,6% van de kinderen van drie jaar. 99,7% van de vijfjarigen bezoekt de kleuterschool.
Hieruit zou je eigenlijk kunnen besluiten dat het om een probleem gaat voor een heel kleine minderheidsgroep. Echter geven de cijfers geen correct beeld van de reële aanwezigheid van deze kleuters op school. Wegens deze kinderen niet verplicht zijn aanwezig te zijn op school, is het gemakkelijker dat de ouders hun kinderen onregelmatiger naar school sturen.

Na een onderzoek van het HIVA bleek dat er een ongelijk in het onderwijs op te merken was in Vlaanderen. Deze legde verbanden tussen enerzijds de sociale afkomst van leerlingen en anderzijds de onderwijsachterstand. Het onderwijs zorgt niet voor een grotere ongelijkheid maar toch helpt het niet bij het vermijden van deze problematiek. Het onderwijs is niet de enige die de sociale ongelijkheid reproduceert de maatschappelijke omgeving heeft ook zijn effecten. Als onderwijs bepaalde sociale ongelijkheden wil kunnen vermijden, moeten er maatregelen met bijhorende middelen benuttigd worden.

Volgens het beleidsnota Onderwijs en Vorming 2004-2009, ingediend door de heer Frank Vandenbroucke, vice-minister-president van de Vlaamse Regering, Vlaams minister van Werk, Onderwijs en Vorming. Is de oplossing voor het onderwijsachterstand problematiek het vervroegen van de leerplicht.

Vele onderzoeken tonen aan dat vroeg en met een intensieve begeleiding instappen in een
georganiseerde structuur, belangrijke positieve effecten hebben op de totale ontwikkeling
van het kind. De meest efficiënte georganiseerde structuur hiervoor is natuurlijk de ‘school’.

Enkele voorbeelden van onderzoeken:

 Een Zweedse studie van Andersen (1992) toont de positieve effecten op lange termijn aan. De kinderen behalen later betere schoolresultaten en beschikken over betere verbale en non-verbale vaardigheden wanneer ze acht jaar zijn. Zelfs op dertien jaar blijven er nog verschillen merkbaar
 Longitudinaal onderzoek naar de validiteit van een vroege instapleeftijd in de V.S.(Schweinhart, Barnes en Weikart – 1993) toont aan dat op 27-jarige leeftijd de oorspronkelijke leerlingen van de onderzochte doelgroep er in vele opzichten gunstiger uitspringen dan hun leeftijdsgenoten die deze vroege instap niet deden. Ze hebben vaker een middelbare schoolopleiding voltooid en een diploma behaald, ze hebben vaker een hoger inkomen en zijn minder afhankelijk van bijstandsuitkeringen of andere sociale voorzieningen.
De Oeso onderzocht in 1999 de effecten van ‘early childhood education and care’( afkorting: ECEC). Kinderen die op jonge leeftijd worden ondergebracht in ECEC ondervinden daarvan positieve effecten. Ze leren gemakkelijker redeneren en problemen oplossen, ze zijn meer meewerkend en houden beter rekening met anderen. Bovendien ontwikkelen ze een groter gevoel van eigenwaarde. Zelfs al vervaagt de IQ voorsprong bij die kinderen, een aantal van de positieve effecten werkt nog een tijd door Vb: bevordering van het leren in de klas en de motivatie.

Wegens vooral kinderen van allochtonen, kinderen van éénoudergezinnen en kinderen van laaggeschoolde ouders minder regelmatig naar de kleuterklas gaan dan hun leeftijdsgenootjes en hierdoor vaker vertraging oplopen. Vind ik vroegtijdige participatie aan het kleuteronderwijs van groots belang voor de ontwikkeling en de bevordering van gelijke kansen van kinderen. De taal- en leerachterstand waarin deze kinderen opgroeien, en die ze dikwijls lang met zich meedragen, zal sneller kunnen worden aangepakt.

Branswijck Meryem

Bibliografie

De Wit K ., Van Petegem P , Gelijke kansen in het Vlaamse onderwijs: Het beleid inzake kansenbeleid Leuven,Garant 2000

Nicaise I,:Onderwijs en armoedebestrijding:Op zoek naar een nieuwe adem. In Armoede en sociale uitsluiting. Acco jaarboek 2001 Leuven 

Andersson B., Effects of Day-care on Cognitive and Socioemotional Competence of Thirteen-year-old Swedish Schoolchildren. Child Developement, 1992, blz. 20-36.

http://www.vvs.ac/documentatie_standpunten/documentatie/beleid_overheid/documenten/bespreking_beleidsnota.pdf

http://www.vlor.be/bestanden/documenten.pdf

Een verplichting vanaf de eerste ( of ten hoogste tweede) kleuterklas zal ideaal zijn.


Veel