AİHM'den Atina'ya yeni 'Türk' darbesi

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Batı Trakya'da Türk Azınlığı'n kurduğu İskeçe Türk Birliği ve Türk Kadınları Kültür Örgütü'nün, Yunanistan tarafından adlarında 'Türk' kelimesi geçtiği gerekçesiyle kapatılmalarını haksız bularak, Atina'yı mahkûm etti. 
 
Yunanistan, bu kararla birlikte Türk azınlığa ait derneklerin açtığı davalarda son 4 ayda 3. kez mahkûm edilmiş oldu. AİHM, Yunanistan yönetiminin, Türk derneklerini kapatma kararıyla, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS), örgütlenme hakkıyla ilgili 11. maddesini ihlal ettiğine hükmetti. AİHM kararında, ikinci başvuruyla ilgili yargılanma süresinin de uzunluğuna dikkat çekilerek, Yunanistan'ın, AİHS'nin adil yargılanma hakkıyla ilgili 6. maddesini de ihlal ettiği belirtildi. Batı Trakya Türk Azınlığı'nın en eski kurumu olan İskeçe Türk Birliği'nin kapatılmasıyla ilgili hukuk mücadelesi 25 yıllık geçmişe sahip. 1983'te derneğin tabelasının yerinden sökülmesi ve derneğin kapatılması nedeniyle açılan davayla başlayan dönem, 7 Şubat 2005'te Yargıtay Genel Kurulu' nun aldığı kararla, iç hukuk açısından tüketilmişti. Bunun üzerine İskeçe Türk Birliği, Temmuz 2005'te AİHM'ye başvurmuştu. 14 Nisan 1927'de" İskeçe Türk Gençler Yurdu" adıyla kurulan dernek, 1936'da İskeçe Türk Birliği adını almıştı.

Ahmetoğlu: Tarihî bir karar

Hülya Emin ve altı arkadaşı da Gümülcine'de Mart 2001'de kurdukları "Türk Kadınları Kültür Örgütü''nün kapatılması üzerine 2005'te AİHM'ye başvurmuşlardı. AİHM, bu davada maddi tazminata gerek görmezken, İskeçe Türk Birliği davasında 8 bin Euro maddi tazminat ödenmesini kararlaştırdı. Strasbourg mahkemesinin gerekçeli kararında, "derneklerin, kendi etnik kültürlerini geliştirmeye çalışmasının, kesinlikle demokratik bir topluma tehdit oluşturamayacağı, farklı kültürlerden gelen azınlıkların, tarihî bir gerçeği olduğu ve bunu uluslararası hukuk kuralları çerçevesinde demokratik toplumun hoşgörüyle karşılaması ve koruması gerektiği" vurgulandı. Yunanistan, söz konusu iki kararı inceleyeceğini ve gereği için harekete geçeceğini açıklarken, Türk azınlık ise AİHM kararlarından memnun. İskeçe Türk Birliği Başkanı Ozan Ahmetoğlu, AİHM'nin kararını Batı Trakya Türkleri için tarihî bir gelişme olarak değerlendirdi. Ahmetoğlu, "Azınlık kurumları olarak bu kararı 25 yıldır bekliyoruz. Sonuçta sabrın ve inancın başarısı oldu." ifadelerini kullandı. Yunanistan, AİHM tarafından Kasım 2007'de Evros (Meriç) Azınlık Gençleri Derneği'nin kapatılmasını da haksız bir uygulama bularak Atina'yı mahkûm etmişti. Dernek, adında 'azınlık' kelimesi geçtiği gerekçesiyle kapatılmıştı. Gümülcine Türk Gençler Birliği de adında 'Türk' kelimesi bulunduğu gerekçesiyle kapatılmıştı. Bu dernekle ilgili hukuki süreç sürüyor. Yunanistan, "Lozan Antlaşması'na göre, azınlığın etnik terimlerle tanımlanamayacağı" gerekçesiyle, adının içinde "Türk" kelimesi geçen dernekleri kapatıyordu.
 
 
28 Mart 2008, Cuma

Zaman Gazetesi